Hoe de beste fotograaf kiezen - een checklist
Je hebt een fotograaf nodig. Je vraagt wat rond en al snel zegt iemand:
“Wij zijn daar geweest. Die is goed.”
Maar hoe weet die persoon dat eigenlijk?
Omdat hij de kwaliteit van de foto's kan beoordelen? Omdat de fotograaf sympathiek was? Omdat het familie of een kennis was en je achteraf moeilijk zegt dat de foto's eigenlijk maar gewoontjes zijn?
Of omdat we eigenlijk niet goed weten waarop we moeten letten wanneer we een fotograaf kiezen?
Dat laatste gaan we oplossen.
Geen cursus fotografie. Geen technisch jargon.
Wel een checklist die je naast de website van een fotograaf kunt leggen.
CHECK 1 — Wat creëert de fotograaf zélf?
Scroll eens door het portfolio. En stop.
Bij welke foto's ga je vanzelf terug?
Een sterke foto vraagt aandacht. Er is iets waardoor je niet onmiddellijk verder scrolt.
Dat kan een blik zijn. Licht. Een houding. Compositie. Contrast. Kleur. Een moment.
Maar er is een belangrijk verschil tussen een interessant onderwerp en een interessante foto.
Aan een prachtig decor, een zonsondergang, de zee of een mooi model heeft de fotograaf geen enkele verdienste. Hij voegt zelf geen waarde toe aan dat beeld.
Wat heeft de fotograaf zelf aan het beeld toegevoegd?
Dat is een veel interessantere vraag.
CHECK 2 — Weet je onmiddellijk waar je moet kijken?
Kijk opnieuw naar de eerste foto.
Je aandacht gaat vrijwel onmiddellijk naar het gezicht. Bij een huwelijk kan het een blik tussen twee mensen zijn. Bij een familiefeest een klein gebaar. Bij een sportfoto de actie. Bij een portret meestal de persoon.
Dat is geen toeval.
Het gezicht is anders belicht dan zijn omgeving. Licht en schaduw geven het vorm. Het donkere kostuum blijft voldoende gescheiden van de donkere achtergrond en nergens staat iets dat belangrijker probeert te worden dan de man zelf.
Bij de tweede foto gebeurt iets vergelijkbaars, maar met totaal andere middelen.
Een groot gedeelte van de foto is donker. Het warme licht op gezicht en baard contrasteert met de koelere achtergrond. De man kijkt naar links en precies daar krijgt hij ruimte.
Deze omstandigheden werden zorgvuldig opgebouwd met de juiste lichtinval, lichtsterkte en -opstelling.
Een goede fotograaf bepaalt waar jij kijkt. Believe it or not. Daar bestaat meer dan 100j psychologisch onderzoek naar. Echte fotografen kennen en gebruiken dat.
Doe die test eens met andere foto's.
Staat er een vuilnisbak naast de bruid? Groeit er een boom uit iemands hoofd? Is de achtergrond zo druk dat je eerst moet zoeken naar de mensen?
Een goede fotograaf kijkt niet alleen naar zijn onderwerp.
Hij is verantwoordelijk voor het hele beeld.
CHECK 3 — Kan de fotograaf zijn onderwerp van de achtergrond scheiden?
Deze techniek is even belangijk bij een huwelijk, communie of familiefeest maar ook bij portretten of concerten.
Het "onderwerp" van de foto, moet visueel voldoende loskomen van de omgeving.
Dat noemen fotografen onderwerpsscheiding.
Daarvoor bestaan verschillende technieken zoals vervaging van de achtergrond en/of het donkerder maken ervan.
De achtergrond hoeft dus helemaal niet te verdwijnen. Soms vertelt hij juist een deel van het verhaal.
Een bruidspaar voor het stadhuis, een muzikant op een podium of een gezin in hun eigen huis: de omgeving kan betekenis hebben.
Maar de hiërarchie moet duidelijk blijven:
de omgeving ondersteunt het onderwerp. Het onderwerp dient niet om een mooie locatie op te vullen.
Dat geldt zeker voor portretten.
Een portret gaat over een mens, niet over een locatie.
CHECK 4 — Weet de fotograaf om te gaan met omstandigheden níét ideaal zijn?
Dit is bijzonder belangrijk wanneer je iemand zoekt voor een huwelijk of een andere gebeurtenis. In het bijzonder foto's die het bijna volledig moeten hebben van het moment. Dat is natuurlijk minder het geval bij een studio portret maar in vrijwel alle andere gevallen wél.
Een portfolio vol foto's tijdens golden hour kan prachtig zijn.
Maar wat gebeurt er in een donkere kerk?
In een feestzaal met lelijk kunstlicht?
Wanneer het regent?
Wanneer de zon midden op de dag hard op gezichten schijnt?
Wanneer mensen bewegen?
Wanneer twintig familieleden tegelijk op de foto moeten?
Een professionele fotograaf heeft niet altijd de luxe om zijn ideale omstandigheden te kiezen.
Vraag gerust naar beelden genomen in moeilijke situaties. De kus wordt immers niet overgedaan omdat het beeld onscherp was.
Hij moet ook een goede foto kunnen maken wanneer de omstandigheden tegenzitten.
Vraag expliciet om beelden te zien van verschillende situaties.
Zie je alleen foto's die onder vrijwel identieke omstandigheden zijn gemaakt? Vraag dan gerust om meer werk te zien.
CHECK 5 — Kan de fotograaf mensen fotograferen?
Een mens goed fotograferen is moeilijker dan iemand op een mooie plek zetten en afdrukken.
Kijk naar de houding. Wat doen de handen? Hoe staan de schouders? Oogt het lichaam natuurlijk? Bij een groep: vormen de mensen een geheel of staan ze toevallig naast elkaar?
Let ook op waar het lichaam door het kader wordt afgesneden. Een stevige uitsnede kan perfect werken, maar handen waarvan alleen enkele vingers overblijven of armen en benen die op een ongelukkige plaats worden afgesneden, kunnen een lichaam onnatuurlijk doen lijken.
Een goede fotograaf kijkt dus niet alleen naar een gezicht. Hij ziet de volledige persoon én de randen van zijn beeld.
“Spontane foto's” bestaan niet!
Niet tijdens een geplande fotoshoot.
Trap niet in het riedeltje van "spontane foto's" dat veel fotografen verkopen. Een shoot is niet spontaan. Nooit. Voor niemand. Het regisseren van een shoot is bijna een vak apart.
Zodra je weet dat er een camera op je gericht staat, beïnvloedt dat je gedrag. Wat als spontaan wordt verkocht, is meestal regie die er natuurlijk uitziet: wandelen, bewegen, naar elkaar kijken of reageren op aanwijzingen van de fotograaf.
En dat is juist een vak. Iemand zo sturen dat het resultaat natuurlijk oogt, vraagt ervaring.
Tijdens een huwelijk of familiefeest bestaan uiteraard wél spontane momenten: een onverwachte lach, een emotionele reactie of iets wat een kind plots doet. De fotograaf regisseert het moment niet, maar moet het wel zien aankomen en technisch goed vastleggen.
Een moment kan spontaan zijn. Goede fotografie is dat niet.
En dan is er nog de nabewerking. Als er nét op die dag een puistje of vlekje op je huid zit, zal de fotograaf dat onzichtbaar verwijderen. Sommige fotografen overdrijven echter en maken de huid van mensen zó glad dat ze lijken op Barbie-poppen. Daar is alles mee gezegd. Mensen zijn geen Barbie-poppen met een huid zonder één rimpel of vlekje. Zelfs niet de grootste topmodellen.
CHECK 6 — Herken je een eigen stijl?
Open eens vier websites van fotografen naast elkaar.
Zou je hun foto's probleemloos kunnen uitwisselen, bijna zonder dat je het merkt?
Dan kun je je afvragen hoeveel eigenheid er werkelijk in het werk zit.
Een fotograaf hoeft zeker niet altijd hetzelfde te maken. Een huwelijk vraagt andere beelden dan een portretsessie en een familiefeest is weer iets anders.
Maar na verloop van tijd zou je wel een handschrift mogen herkennen.
In het gebruik van licht. Kleur. Contrast. Compositie. Afwerking. Momentkeuze.
Je kiest niet alleen iemand met een camera.
Je kiest ook zijn manier van kijken.
Rode vlaggen - denk twee keer na
🚩 Geen eigen studio
Een professionele portretfotograaf beschikt over een eigen studio.
Buiten fotograferen kan prachtig zijn, maar daar werk je met omstandigheden die je maar gedeeltelijk beheerst. In een studio controleert de fotograaf zelf licht, achtergrond en omgeving. Daarvoor moet je je studioruimte en je materiaal door en door kennen.
Om nog maar te zwijgen over het ongemak voor jou als klant als de geplande shoot telkens moet uitgesteld worden en je moet beginnen puzzelen met agenda's.
🚩 Minishoots
Er bestaat niet zoiets als een "mini" shoot. Een shoot vraagt voorbereiding, overleg, aandacht en concentratie. Laat u hier nooit aan vangen!
Dertig minuten, vijf foto's en de volgende klant. Mensen en creativiteit laten zich niet zo makkelijk timen. Een shoot is klaar wanneer de nodige beelden gemaakt zijn, niet wanneer de kookwekker afloopt.
🚩 De alleskunner
Huwelijken, baby's, vastgoed, sport, producten, portretten, huisdieren... allemaal specialiteiten? Natuurlijk kan je meer dan één specialiteit beheersen. Maar de fotograaf die beweert alles te kunnen, beweert dat vaak omdat hij/zij van alles "iets" weet maar eigenlijk geen specialiteit heeft.
🚩 “Vertrouw mij maar”
Een fotograaf hoeft je geen fotografieles te geven, maar moet wel kunnen uitleggen waarom hij een bepaalde locatie, aanpak, belichting of timing voorstelt. Vakmanschap bestaat uit bewuste keuzes.
🚩 Alleen Instagram of Facebook
Sociale media zijn een etalage, geen volledig portfolio. Een professionele website geeft je veel meer informatie over werk, specialisaties en werkwijze. En onthoud: 20.000 volgers zijn geen kwaliteitslabel.
De checklist
Leg deze lijst gewoon naast de fotografen die je overweegt:
Na te kijken: (klik op het pijltje links)
Zie ik veel goede foto's, niet alleen enkele uitschieters?
Weet ik meteen waar ik moet kijken?
Ondersteunt de achtergrond het onderwerp?
Kan de fotograaf ook werken in moeilijke omstandigheden?
Zitten houding, pose en uitsnede goed?
Herken ik een eigen stijl?
Zie ik voldoende sterk werk in het soort fotografie dat ik zoek?
Kan de fotograaf uitleggen waarom hij bepaalde keuzes maakt?
Luistert hij ook naar mijn ideeën en wensen?
Veel vinkjes? Dan zit je waarschijnlijk goed.
Hoe meer vakjes je kunt aanvinken, hoe sterker je keuze onderbouwd is.
Dus: hoe kies je de beste fotograaf?
Niet alleen door te vragen wie je vrienden hebben gebruikt.
Niet door Instagramvolgers te tellen.
En ook niet omdat iemand toevallig foto's maakt op een prachtige locatie.
Bekijk het werk.
Bekijk vooral veel werk.
Let op wat de fotograaf zelf aan een beeld toevoegt. Kijk of hij verschillende omstandigheden beheerst. Of mensen centraal blijven staan.
Of je een eigen stijl herkent. En vraag hem waarom hij bepaalde keuzes maakt.
Want uiteindelijk boek je geen camera, geen locatie en geen aantal uren.
Je boekt iemand die op momenten die voor jou belangrijk zijn telkens opnieuw een sterke foto moet kunnen maken.
Alle foto's zijn eigendom van PeVe Visuals. Ze worden gepubliceerd met toestemming van de klant. Uw privacy is voor ons zéér belangrijk.
Opmerkingen